Τι είναι η Τάξη Μαθητείας των ΕΠΑΛ;

Η «γέφυρα» ανάμεσα στο σχολείο και την πραγματική εργασία.

Για πολλά χρόνια στην Ελλάδα, οι περισσότεροι νέοι τελείωναν το σχολείο ή ακόμα και τις σπουδές τους χωρίς να έχουν ουσιαστική επαφή με την πραγματική αγορά εργασίας. Είχαν θεωρητικές γνώσεις, αλλά όχι εμπειρία. Είχαν πτυχία, αλλά όχι εικόνα του επαγγελματικού περιβάλλοντος.

Αυτό ακριβώς προσπαθεί να καλύψει το Μεταλυκειακό Έτος, Τάξη Μαθητείας των ΕΠΑΛ.

Πρόκειται για έναν θεσμό που τα τελευταία χρόνια αποκτά όλο και μεγαλύτερη σημασία, γιατί συνδυάζει:

• εκπαίδευση,

• πραγματική εργασία,

• αμοιβή,

• επαγγελματική εμπειρία,

• και πιστοποίηση επαγγελματικών προσόντων.

Για αρκετούς νέους, η μαθητεία μπορεί να αποτελέσει το πρώτο σοβαρό βήμα προς μία επαγγελματική πορεία με πραγματικές προοπτικές.

Τι είναι το Μεταλυκειακό Έτος, Τάξη Μαθητείας;

Το Μεταλυκειακό Έτος ή Τάξη Μαθητείας είναι ένα προαιρετικό πρόγραμμα που απευθύνεται σε αποφοίτους ΕΠΑΛ οι οποίοι διαθέτουν:

• απολυτήριο λυκείου,

• και πτυχίο ειδικότητας.

Ουσιαστικά αποτελεί μία επιπλέον εκπαιδευτική διαδρομή μετά το σχολείο, η οποία συνδυάζει:

• μάθηση στον χώρο εργασίας,

• και εξειδικευμένο εργαστηριακό μάθημα στο σχολείο.

Η φιλοσοφία του θεσμού είναι ότι ένας νέος δεν αρκεί να γνωρίζει μόνο τη θεωρία. Πρέπει να μάθει:

• πώς λειτουργεί μία επιχείρηση,

• πώς συνεργάζεται επαγγελματικά,

• πώς εφαρμόζονται οι γνώσεις στην πράξη,

• και πώς να λειτουργεί σε πραγματικές συνθήκες εργασίας.

Πώς λειτουργεί πρακτικά η Μαθητεία;

Η μαθητεία λειτουργεί με ένα «δυικό σύστημα» εκπαίδευσης.

Ο μαθητευόμενος:

• εργάζεται τέσσερις ημέρες την εβδομάδα σε πραγματικό χώρο εργασίας,

• και μία ημέρα παρακολουθεί εργαστηριακά μαθήματα στο ΕΠΑΛ ή στο Εργαστηριακό Κέντρο. (MinEdu Greece)

Σύμφωνα με τις επίσημες πληροφορίες:

• το εργαστηριακό μάθημα πραγματοποιείται μία ημέρα την εβδομάδα για 7 ώρες,

• ενώ η εργασία στον φορέα μαθητείας πραγματοποιείται τις υπόλοιπες 4 ημέρες. (MinEdu Greece)

Με απλά λόγια, ο νέος δεν «κάνει απλώς πρακτική». Ζει την πραγματική καθημερινότητα του επαγγέλματος.

Πόσο διαρκεί;

Η διάρκεια της μαθητείας είναι περίπου 9 μήνες.

Το πρόγραμμα μάθησης στον εργασιακό χώρο μπορεί να φτάσει έως και:

• 32 ώρες εβδομαδιαίως,

• κατανεμημένες σε 4 ημέρες εργασίας.

Η μαθητεία ολοκληρώνεται όταν ο μαθητευόμενος:

• συμπληρώσει τις απαιτούμενες ώρες εργασίας,

• και ολοκληρώσει επιτυχώς το εργαστηριακό πρόγραμμα ειδικότητας.

Πληρώνεται ο μαθητευόμενος;

Ναι και αυτό είναι ένα από τα σημαντικότερα στοιχεία του θεσμού.

Η μαθητεία:

• είναι αμειβόμενη,

• περιλαμβάνει ασφάλιση,

• και γίνεται με επίσημη σύμβαση μαθητείας.

Στη σύμβαση Μαθητείας προβλέπεται αμοιβή και η απαιτούμενη για τον/την μαθητευόμενο/η ασφάλιση.

Το Μεταλυκειακό έτος ή Τάξη Μαθητείας, επιδοτείται από Εθνικούς και Κοινοτικούς πόρους, έτσι ώστε να καλύπτεται το μεγαλύτερο μέρος του μισθολογικού κόστους των μαθητευομένων.

Η ημερήσια αποζημίωση ορίζεται σε ποσοστό 95% επί του νόμιμου νομοθετημένου κατώτατου ορίου του ημερομίσθιου ανειδίκευτου εργάτη σε όλη τη διάρκεια «Προγράμματος μάθησης σε εργασιακό χώρο».

Η χρηματική επιβάρυνση του εργοδότη μετά την αφαίρεση της επιδότησης περιλαμβάνει μόνο το σύνολο των ασφαλιστικών εισφορών.

Αυτό σημαίνει ότι ο νέος:

• αποκτά επαγγελματική εμπειρία,

• αρχίζει να χτίζει επαγγελματική συνείδηση,

• και παράλληλα αποκτά ένα πρώτο εργασιακό βιογραφικό.

Σε ποιους χώρους γίνεται η μαθητεία;

Η μαθητεία μπορεί να πραγματοποιηθεί:

• σε ιδιωτικές επιχειρήσεις,

• σε δημόσιους φορείς,

• σε τεχνικές εταιρείες,

• σε ξενοδοχεία,

• σε λογιστήρια,

• σε βιομηχανίες,

• σε νοσοκομεία,

• ή σε επαγγελματικούς χώρους σχετικούς με την ειδικότητα του μαθητή.

Οι φορείς μαθητείας συνεργάζονται με το Υπουργείο Παιδείας και προσφέρουν διαθέσιμες θέσεις κάθε χρόνο.

Τι κερδίζει πραγματικά ένας μαθητής από τη μαθητεία;

Το σημαντικότερο ίσως πλεονέκτημα της μαθητείας είναι ότι ο νέος έρχεται σε επαφή με την πραγματικότητα του επαγγέλματος πριν βγει πλήρως στην αγορά εργασίας.

Μαθαίνει:

• να συνεργάζεται,

• να λειτουργεί με ωράριο,

• να έχει επαγγελματική ευθύνη,

• να διαχειρίζεται απαιτήσεις,

• να λύνει πρακτικά προβλήματα,

• και να λειτουργεί ως επαγγελματίας και όχι μόνο ως μαθητής.

Και αυτό είναι κάτι που πολλές φορές δεν μπορεί να προσφέρει ούτε η καθαρά θεωρητική εκπαίδευση ούτε μία απλή σχολική άσκηση.

Η μαθητεία μπορεί να οδηγήσει σε επαγγελματική αποκατάσταση;

Σε αρκετές περιπτώσεις, ναι.

Πολλές επιχειρήσεις αντιμετωπίζουν τη μαθητεία σαν μία διαδικασία γνωριμίας με νέους επαγγελματίες. Αν ένας μαθητευόμενος δείξει:

• συνέπεια,

• υπευθυνότητα,

• επαγγελματισμό,

• και διάθεση εξέλιξης, δεν είναι σπάνιο να συνεχίσει να εργάζεται στον ίδιο χώρο.

Φυσικά, αυτό δεν συμβαίνει αυτόματα σε όλους.

Όμως η εργασιακή εμπειρία δίνει σαφές πλεονέκτημα σε έναν νέο που ξεκινά την επαγγελματική του πορεία.

Η μαθητεία οδηγεί και σε πιστοποίηση;

Ένα πολύ σημαντικό στοιχείο που αρκετοί αγνοούν είναι ότι μετά την ολοκλήρωση της μαθητείας, οι απόφοιτοι μπορούν να συμμετάσχουν σε εξετάσεις πιστοποίησης του ΕΟΠΠΕΠ.

Με επιτυχή πιστοποίηση αποκτούν:

• Πτυχίο Επαγγελματικής Ειδικότητας Επιπέδου 5.

Αυτό είναι ιδιαίτερα σημαντικό γιατί το επίπεδο 5 αποτελεί αναβαθμισμένο επαγγελματικό προσόν σε σχέση με το βασικό πτυχίο του ΕΠΑΛ.

Η μαθητεία δεν είναι «εύκολη λύση».

Κάποιες φορές υπάρχει η λανθασμένη αντίληψη ότι: «θα πάει ΕΠΑΛ, θα κάνει μαθητεία και θα βρει εύκολα δουλειά».

Στην πραγματικότητα όμως, η μαθητεία απαιτεί:

• επαγγελματική συμπεριφορά,

• συνέπεια,

• ωριμότητα,

• συνεργασία,

• και αντοχή στις απαιτήσεις του επαγγελματικού περιβάλλοντος.

Δεν ταιριάζει σε όλους τους μαθητές.

Υπάρχουν νέοι που λειτουργούν εξαιρετικά μέσα από την πράξη και το εργασιακό περιβάλλον. Υπάρχουν όμως και παιδιά που ίσως χρειάζονται περισσότερο χρόνο, περισσότερη θεωρητική εκπαίδευση ή διαφορετική ακαδημαϊκή πορεία.

Για αυτό και η επιλογή δεν πρέπει να γίνεται επιφανειακά.

Το μεγάλο πρόβλημα.

Ένα από τα μεγαλύτερα λάθη που βλέπουμε συχνά είναι ότι αρκετοί μαθητές:

• επιλέγουν ειδικότητα επειδή «έχει δουλειά»,

• επειδή το είπε κάποιος γνωστός,

• ή επειδή ακούγεται ελκυστική.

Όμως άλλο είναι να σου αρέσει η ιδέα ενός επαγγέλματος και άλλο να μπορείς να λειτουργήσεις καθημερινά μέσα σε αυτό.

Η μαθητεία συχνά γίνεται η πρώτη στιγμή που ένας νέος ανακαλύπτει αν το επάγγελμα του ταιριάζει πραγματικά.

Και αυτό μπορεί να αποδειχθεί εξαιρετικά πολύτιμο.

Ο ρόλος του επαγγελματικού προσανατολισμού.

Η επιλογή ΕΠΑΛ, ειδικότητας και μαθητείας δεν πρέπει να γίνεται μόνο με βάση:

• τη ζήτηση της αγοράς,

• τις απόψεις τρίτων,

• ή τον φόβο της ανεργίας.

Χρειάζεται ουσιαστική κατανόηση:

• της προσωπικότητας του μαθητή,

• των δεξιοτήτων του,

• του τρόπου σκέψης του,

• και του επαγγελματικού περιβάλλοντος στο οποίο μπορεί πραγματικά να εξελιχθεί.

Στην About Career βοηθάμε μαθητές και γονείς να κατανοήσουν:

• τι σημαίνει πραγματικά κάθε επαγγελματική επιλογή,

• ποιες ειδικότητες και διαδρομές ταιριάζουν στον χαρακτήρα και στις δυνατότητες κάθε παιδιού,

• και πώς μπορεί ένας νέος να κάνει πιο ώριμες και συνειδητές αποφάσεις για το μέλλον του.

Γιατί η σωστή επαγγελματική πορεία δεν χτίζεται μόνο πάνω στη ζήτηση της αγοράς, αλλά και πάνω στη σωστή γνώση του εαυτού.